Διδακτική επίσκεψη στην περιοχή Παλαιών Βόλου

Διδακτική επίσκεψη του 6ου Γυμνασίου (τμήμα Β4) στην περιοχή Παλαιών Βόλου (30/3/20022)

Όλοι γνωρίζουμε τη συνοικία Παλαιών της πόλης μας. Σίγουρα κάποιοι από εμάς έχουμε επισκεφθεί τα ταβερνάκια και τα νυχτερινά μαγαζιά της περιοχής που έχουν ξεφυτρώσει εκεί τα τελευταία χρόνια. Πόσοι όμως από εμάς έχουμε παρατηρήσει τα στενά δρομάκια της και τις πανέμορφες γειτονιές της;

Πόσοι άλλοι δεν προσπεράσαμε αδιάφορα κάποια χαλάσματα  ερειπωμένα που στέκουν εκεί αιώνες τώρα, κατάλοιπα  του παρελθόντος, όμως  από μνήμες λησμονημένα;

Σκοπός λοιπόν της επίσκεψή μας εκεί ήταν να ταξιδέψουμε σε εκείνα τα χρόνια και να ανακαλύψουμε την ιστορία του τόπου μας. Συνταξιδιώτης  και αρωγός στην προσπάθεια αυτή, ο ιστορικός κος Γιάννης Κουτής, γνώστης της τοπικής ιστορίας και δεινός αφηγητής.

Η περιήγηση με τους μαθητές μας ξεκίνησε από το Μουσείο της Πόλης, που αναβιώνει την πρόσφατη ιστορία της πόλης του Βόλου και  βρίσκεται στα Παλιά.

Έπειτα ανεβήκαμε στο λόφο των Παλαιών (περιοχή Αγίων Θεοδώρων). Στην κορυφή του δεσπόζει το κάστρο των Παλαιών, το οποίο βρίσκεται στη δυτική είσοδο της σύγχρονης πόλης του Βόλου και καταλαμβάνει έκταση 60 περίπου στρεμμάτων. Στον αύλειο χώρο του Μουσείου σώζεται τμήμα της ανατολικής πλευράς του τείχους του κάστρου των Παλαιών. Σύμφωνα με τις έως τώρα μελέτες, στον οικισμό, ο οποίος τειχίστηκε από τον Ιουστινιανό το 551 μ.Χ. και βρίσκεται στη θέση της αρχαίας Ιωλκού, μετοίκησαν οι κάτοικοι της γειτονικής Δημητριάδας. Το 1204, μετά την άλωση της Κωνσταντινούπολης από τους Σταυροφόρους, η Δημητριάδα δόθηκε στους Μελισσηνούς, ονομαστή βυζαντινή οικογένεια. Τον 14ο αι., συναντάται για πρώτη φορά το τοπωνύμιο Βόλος.

Κατά τις ανασκαφές  έχουν έλθει στο φως ερείπια παλαιοχριστιανικής βασιλικής με ψηφιδωτά δάπεδα, ερείπια δύο λουτρών, νεκροταφεία και ποικίλα οικιστικά κατάλοιπα. Δίπλα από την εκκλησία των Αγίων Θεοδώρων έχει ανασκαφεί λουτρικό συγκρότημα ρωμαϊκών χρόνων, που διατηρείται σήμερα στο υπόγειο της οικοδομής ,αλλά και στη θέση του Τζαμιού έχουν εντοπιστεί επιχώσεις ρωμαϊκής περιόδου.

Το 1423 το κάστρο των Παλαιών πέφτει στα χέρια των Οθωμανών. Χαρακτηριστικό οθωμανικό κτίριο η μπουροταποθήκη, όπου στη βάση της σώζονται ρωμαϊκά λουτρά και το χαμάμ που διατηρείται σε άψογη κατάσταση.

Συνεχίζοντας τη διαδρομή μας προς τα βόρεια φτάσαμε στη μεγάλη Πύλη , στην είσοδο της Πόλης.

Ένα ιταλικό Πολυβολείο από το 1941 έχει διασωθεί εκεί σε άριστη κατάσταση.

Προχωρώντας παρακάτω προς το κέντρο της συνοικίας του κάστρου, κάναμε στάση σε μια πεντάκρουνη βρύση, σημείο συνάντησης για Έλληνες και Μουσουλμάνους που συνυπήρχαν κατά την περίοδο της Τουρκοκρατίας.

Στο τέλος του κάστρου η αγορά των Παλαιών, η οποία χτίστηκε στα ερείπια ρωμαϊκής αγοράς.  Στο χάνι που υπήρχε εκεί αναπαύονταν οι έμποροι με τα ζώα τους.

Τελευταία στάση μας ο σιδηροδρομικός σταθμός Βόλου. Ο γραφικός σταθμός του Εβαρίστο Ντε Κίρικο παραμένει ίδιος από το 1882, όταν η κατασκευή σιδηροδρομικού δικτύου από την Εταιρεία Θεσσαλικών Σιδηροδρόμων  έδωσε την πρώτη ώθηση στην ραγδαία ανάπτυξη της πόλης.

Η παλιά σιδηροδρομική γραμμή Βόλου – Λεχωνίων – Μηλεών με το γραφικό τρενάκι του Πηλίου και το πιο παλιό μνημείο της πόλης, το άγαλμα της Αθηνάς, κέντρισαν το ενδιαφέρον των παιδιών.

Στο τέλος μια γλυκιά έκπληξη μας περίμενε από τον κο Γιάννη Κουτή, αφού όλοι γευτήκαμε με ευχαρίστηση τα εδέσματα- κεράσματα της Χαλβαδοποιίας Παπαγιαννόπουλου, που βρίσκεται ακριβώς απέναντι από το Σιδηροδρομικό Σταθμό.

Οι μαθητές μας επέστρεψαν στο σχολείο αποκομίζοντας πλούσιες εμπειρίες και εκπληρώνοντας  τους εκπαιδευτικούς στόχους της επίσκεψης: Επιτόπια έρευνα και παρατήρηση, βιωματική μάθηση, ομαδοσυνεργατική διδασκαλία, προσέγγιση της γνώσης με διαφορετικό τρόπο, έξω από τα στενά όρια της σχολικής τάξης.

Προσωπικά θα ήθελα να ευχαριστήσω θερμά την διευθύντριά μας κα Κούκιου Δήμητρα, την εκπαιδευτικό- συνοδό κα Μπόγλου Δέσποινα, τον ξεναγό μας κο Κουτή Γιάννη και όλους τους μαθητές του τμήματος Β4 που συμμετείχαν.

Σταθάκη Φωτεινή